beleidsmonitor

Europese Commissie – Europese verklaring over digitale rechten en beginselen voor het digitale decennium

De Europese Commissie publiceerde op 26 januari 2022 een voorstel van een Europese verklaring over digitale rechten en beginselen voor het digitale decennium. In deze verklaring worden beleidsvoornemens vastgesteld voor burgers, bedrijven, overheidsdiensten en beleidsmakers. De in de verklaring opgenomen digitale beginselen zijn bedoeld als fundamentele concepten, gebaseerd op gemeenschappelijke Europese waarden. Ze dienen als leidraad voor (de transformatie naar) een mensgerichte, veilige, inclusieve en open digitale omgeving waarin niemand aan zijn/haar lot wordt overgelaten.

Wat: Beleidsoriënterend document

Impactscore: 4

Voor wie: burgers, organisaties in publieke sector, beleidsmakers, bedrijven en sectororganisaties

URL: https://digital-strategy.ec.eu...

Key takeaways voor Vlaanderen

De verklaring is relevant voor Vlaanderen omdat ze een aantal beginselen voorop stelt die van belang zijn bij de digitale transformatie van de samenleving. De verklaring kan dus dienen als referentie voor zowel publieke als private actoren in Vlaanderen bij de ontwikkeling en toepassing van nieuwe technologieën. Daarnaast moet de verklaring ook als richtsnoer dienen voor beleidsmakers in een gezamenlijke inspanning om de Europese weg naar een duurzame, mensgerichte en inclusieve digitale wereld te bepalen, en om beleidsinterventies van de EU op weg naar de digitale transformatie van Europa stevig te verankeren.

Samenvatting

In 2021 presenteerde de Europese Commissie een visie en strategie voor de digitale transformatie van Europa in de periode tot 2030. Dit ‘kompas’ voor het digitale decennium draait om vier hoofdpunten: digitale vaardigheden, digitale transformatie van bedrijven, veilige en duurzame digitale infrastructuur en digitalisering van overheidsdiensten. De Commissie wil deze digitale ambities van de EU voor 2030 op een concrete wijze verwezenlijken. Ze zal dit doen aan de hand van streefdoelen en verwachte trajecten, alsook door het ontwikkelen van een gezamenlijk governance-kader om de vooruitgang te monitoren en tekortkomingen aan te pakken. In deze visie wordt uitgegaan van zelfbewuste burgers en innovatieve bedrijven in een mensgerichte, inclusieve, welvarende en duurzame digitale samenleving. Tegen deze achtergrond stelt de Europese Commissie voor om een reeks beginselen en rechten aan te nemen die als leidraad kunnen dienen voor deze duurzame, mensgerichte en op waarden gebaseerde digitale transformatie.

In de verklaring worden een aantal digitale beginselen voorgesteld die ten dienste (moeten) staan van alle Europeanen, met name:

  • het centraal stellen van de mens in de digitale transformatie;
  • solidariteit en inclusie;
  • keuzevrijheid;
  • deelname aan de digitale openbare ruimte;
  • veiligheid, beveiliging en empowerment; en
  • duurzaamheid.

Het doel van deze beginselen is ervoor te zorgen dat de waarden van de EU en de rechten en vrijheden van personen zowel offline als online worden geëerbiedigd.

Naast een algemene omschrijving van elk beginsel, stelt de Europese Commissie eveneens een aantal expliciete verbintenissen voorop. Een voorbeeld maakt dit duidelijker. Wat betreft inclusie, moet iedereen toegang hebben tot technologie die erop gericht is mensen te verenigen en niet te verdelen. De digitale transformatie moet bijdragen tot een eerlijke samenleving en economie in de EU. De Europese Commissie verbindt zich vervolgens om “inclusie te bevorderen en ervoor te zorgen dat technologische oplossingen de rechten van mensen eerbiedigen zodat zij hun taken kunnen verrichten”. Iedereen moet ook de kans krijgen om alle elementaire en geavanceerde digitale vaardigheden te verwerven. Gelet daarop verbindt de Commissie er zich toe om “iedereen de mogelijkheid te bieden om zich door middel van bijscholing of herscholing aan te passen aan de veranderingen als gevolg van de digitalisering van het werk”.