Het Kenniscentrum Data & Maatschappij organiseert in november 2026 de driedaagse opleiding ‘Verantwoorde AI in de praktijk’. De opleiding is bedoeld voor professionals die in hun organisatie betrokken zijn bij AI-projecten en meer grip willen krijgen op de ethische, juridische en organisatorische vragen die daarbij komen kijken.
Deze opleiding is geen klassieke introductiecursus over AI. We vertrekken vanuit een realistische AI-casus die doorheen de drie opleidingsdagen verder evolueert: van een eerste projectidee en dataverwerving, over ethisch ontwerp en betrokkenheid van stakeholders, tot implementatie, documentatie, transparantie en audit. Deelnemers passen de theorie telkens toe op de casus en vertalen vervolgens de inzichten naar hun eigen organisatiecontext.
Doorheen de opleiding werken we per stap in de levenscyclus van een AI-systeem met methodes en tools van het Kenniscentrum Data & Maatschappij, zoals de ALLY-gids, de Trustworthy AI Project Planner, AI Blind Spots en de tools voor AI-geletterdheid. Ook juridische kaders zoals de AI Act, GDPR, Data Act, Data Governance Act, contractuele afspraken, standaarden en grondrechten komen aan bod op het moment dat ze relevant worden in het projectverloop.
Wat mag je verwachten?
Dag 1 — Start van het AI-project: verkenning en conceptualisatie (12 november 2026)
We starten vanuit een AI-projectidee dat nog verder moet worden afgebakend. De focus ligt op strategische keuzes, organisatorische maturiteit, dataverwerving, eerste juridische vragen en het vroeg zichtbaar maken van ethische risico’s.
Inhoud dag 1
Dag 1 vertrekt vanuit een vaag projectidee dat tegen het einde van de dag een eerste scherpere afbakening krijgt. De nadruk ligt op kaderen, afwegen en ethische uitdagingen vroeg op de agenda zetten, vóór het systeem gebouwd wordt.
Tijdens deze dag leer je onder meer:
Hoe je een visie voor verantwoorde AI opstelt voor je organisatie
Welke juridische kaders je moet kennen voordat je je AI casus definieert:
AI Act
AVG
Data Governance Act
Data Act
Cyber Resilience Act
Het niveau van AI-geletterdheid en AI-maturiteit binnen je organisatie inschatten
Met behulp van de bouwblokken van de ALLY-tool een beleidskader voor verantwoord AI-gebruik uitwerken
Met behulp van de Blind spots kaarten en de Trustworthy AI projectplanner hoe je een ethische assessment uitvoert
Hoe je je AI-casus afbakent en verder kan aanscherpen
Dag 2 — Ontwerp en testing
We verdiepen de casus. Deelnemers onderzoeken het ontwerp van het AI-systeem, passen ethische evaluatiemethodes toe, bekijken hoe werknemers, stakeholders en eindgebruikers betrokken kunnen worden, en maken een risico-inschatting onder de AI Act.
Inhoud dag 2
Op dag 2 verdiepen de casus. Deelnemers onderzoeken het ontwerp van het AI-systeem, passen ethische evaluatiemethodes toe, bekijken hoe werknemers, stakeholders en eindgebruikers betrokken kunnen worden, en maken een risico-inschatting onder de AI Act.
Tijdens deze dag leer je onder meer:
Juridische beperkingen interpreteren als een strategie om de regeldruk zo veel mogelijk om te bouwen in een ontwerpstrategie
Digitale autonomie of soevereiniteit operationaliseren in je organisatie
Methoden voor de ethische evaluatie van de casus en hoe je klanten, medewerkers en leveranciers als stakeholders betrekt bij de verandering die je AI-innovatie gaat veroorzaken
Dag 3 — Uitrol, transparantie en audit
De casus wordt richting implementatie gebracht. We behandelen documentatie, AI-geletterdheid, GDPR-transparantie, communicatie naar betrokkenen en realistische verantwoordingsmomenten, zoals vragen van een auditor, toezichthouder, werknemer of vakbond.
Inhoud dag 3
Op dag 3 brengen we het systeem "live" en focust op alles wat komt kijken bij implementatie, documentatie, transparantie en toezicht. De casus komt hier in eindfase: deelnemers worden geconfronteerd met realistische verantwoordingsmomenten
Tijdens deze dag leer je onder meer:
Hoe je AI-geletterdheid duurzaam en organisatiebreed uitbouwt
Welke verplichtingen voortvloeien uit de AI Act en de GDPR en hoe je deze in de praktijk toepast
Hoe je de Trustworthy AI Projectplanner gebruikt om de voortgang van je project te evalueren en openstaande aandachtspunten te identificeren
Voor wie?
Deze opleiding is bedoeld voor professionals die AI-projecten ethisch, juridisch en maatschappelijk verantwoord willen begeleiden.
De opleiding richt zich onder meer tot:
projectverantwoordelijken en product owners;
DPO’s en privacy professionals;
innovatie- en beleidsmedewerkers;
ethisch adviseurs;
AI-ambassadeurs en AI-opleiders;
medewerkers die AI-projecten binnen hun organisatie moeten helpen beoordelen, begeleiden of vertalen naar beleid.
Een basiskennis van AI is aanbevolen. De opleiding is niet bedoeld als technische introductie tot AI, noch als juridische specialisatieopleiding tot AI Act- of GDPR-expert.
Door wie?
De opleiding wordt gegeven door medewerkers van het Kenniscentrum Data & Maatschappij, met betrokkenen vanuit de drie onderzoeksgroepen die het Kenniscentrum Data & Maatschappij ondersteunen: imec-SMIT, VUB; CiTiP KU Leuven en imec-MICT-UGent.
Praktisch
Data: donderdag 12, 19 en 26 november 2026
Uur: telkens van 9.30 tot 16.30 uur
Locatie: U-Residence, VUB, Brussel
Taal: Nederlands
Catering: lunch en catering inbegrepen
Aantal deelnemers: minimum 12, maximum 25 à 30 deelnemers
Attest: deelnemers kunnen op vraag een attest van deelname ontvangen
Prijs
Privésector: 400 euro per dag, of 1.200 euro voor het volledige traject
NGO’s, onderwijs en publieke sector: 30% korting
Meer info en inschrijven
De registraties openen binnenkort. Je kan je alvast vooraanmelden via het interesseformulier hieronder.
